Home » Nieuws » Wegwerpmondkapjes ‘serieus probleem’ voor natuur, zorgen om schadelijke stoffen

Wegwerpmondkapjes ‘serieus probleem’ voor natuur, zorgen om schadelijke stoffen

Gepubliceerd op 20 november 2020 om 08:44

Waar je ook kijkt, overal zie je niet-medische mondkapjes op de grond liggen. Dit is een ‘serieus’ probleem voor de natuur, zegt toxicoloog Paul Scheepers van het Radboudumc. Maar de stoffen in mondkapjes kunnen ook schadelijk zijn voor de gebruiker. Er is (nog) geen keurmerk. 

 

Nu.nl, Ingrid de Groot 14-11-20, 06:00 Laatste update: 10:10

Volgens toxicoloog Paul Scheepers van het Radboudumc zijn de miljarden niet-medische mondkapjes die wereldwijd in omloop zijn een serieus afvalprobleem. Microplastics én stoffen in de waterafstotende laag kunnen hardnekkig zijn en dragen bij aan de plastic soep in de oceanen. ,,Ze verstoren de biodiversiteit en kunnen in alle organismes opduiken.’’

Er is nu nog geen keurmerk voor mondkapjes, NEN heeft dit eind van dit jaar pas gereed. Fabrikanten en importeurs kunnen hun mondkapjes dan laten testen om te bepalen of ze aan de eisen voldoen. De eerste mondkapjes met een keurmerk kunnen begin volgend jaar te koop zijn. Zo’n keurmerk geeft meer zekerheid dat het product veilig is voor het milieu én de gezondheid. 

Tot die tijd is het voor consumenten lastig om onderscheid te maken tussen troep en kwaliteit. ,, Er is nu vaak niet bekend of in de mondkapjes die te koop zijn stoffen zitten die schadelijk zijn. Daar kan het keurmerk een einde aan maken’’, zegt Sandra Boersma van NEN.

Fluorcarbon grootste zorg

Scheepers van het Radboudumc is blij dat er snel een keurmerk komt. Hij geeft met andere deskundigen advies aan NEN en raadt toepassing met fluorcarbon in de stoffen maskers af. ,,Daar zit de grootste zorg.”

Het vochtwerende goedje in textiel wordt in advertenties op internet aangeprezen door handelaren. ,,Omdat een mondmasker dat ermee bewerkt is meer wasbeurten kan ondergaan en het materiaal langer meegaat.” De chemische stof valt onder de zogeheten PFAS (poly- en perfluoralkylstoffen) en breekt als afval niet af. ,,Het blijft altijd in het milieu zwerven.”

Bij de betere maskers - óók de bekende blauwe witte wegwerpmaskers, wordt versmolten polypropyleen toegepast. ,,Een heel mooie kunststof die je heel goed kunt recyclen. Daar ligt een mooie uitdaging voor de industrie.”

Biocides

Via NEN is het keurmerk met de do’s en don’ts voor fabrikanten vanaf eind december beschikbaar. Aangescherpte richtlijnen zijn deze week vrijgegeven door het bureau en maken nu al duidelijk aan producenten waar niet-medische mondkapjes aan moeten voldoen. Zo mogen er geen synthetische biocides in het niet-medische masker zitten om micro-organismes te vernietigen, omdat die schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid.

Nano-deeltjes moeten aantoonbaar onschadelijk zijn voor het milieu en de gebruikers.

China

Toezicht op de maskers, die vaak uit China komen, vindt volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) plaats via steekproeven aan de grens. ,,Het is niet goed dat consumenten nu niet zeker weten of er geen schadelijke stoffen in hun mondkapje zitten”, zegt Boersma van NEN.

Toxicoloog Jacob de Boer van de Vrije Universiteit in Amsterdam heeft nog geen idee welke stoffen er in de niet-medische wegwerpmondkapjes verwerkt zijn die overal in Nederland over de toonbank gaan. ,,Het is duidelijk dat het niet alleen papier is. Er zit iets van kunststof bij.”

In de verpakking zit vaak een keurig labeltje, aldus De Boer. ,,In het Chinees. Maar wie kan dat lezen?”

Plastic

Afpro filters produceert wekelijks in haar fabriek in Alkmaar 1,5 miljoen niet-medische mondkapjes voor de Nederlandse markt. Bij het productieproces worden de vezels polypropyleen toegepast: een plastic. ,,We gebruiken geen PFAS’’, zegt directeur Joost Verlaan. De ondernemer juicht het toe dat er een keurmerk komt van NEN. "Alles wat niet gereguleerd is, daar heb je cowboys bij."

Ook Verlaan baalt van alle weggeworpen mondmaskers op straat en in de struiken. "Ik woon zelf in het bos en zie ze overal liggen." Die zijn belastend voor het milieu. ",Mensen moeten de kapjes gewoon weggooien bij hun afval."

Bij de vuilverbranding worden de kunststof-kapjes die mogelijk besmet zijn met corona, dan verbrand. ,,Dat moeten we met elkaar doen.”

Bron: Ad.nl


«   »